Herken je dit? Je medewerker is langdurig ziek. Na een aantal maanden lukt het om weer terug te keren op het werk, maar enige tijd later meldt de medewerker zich toch weer ziek. Of je merkt dat een medewerker de laatste maanden wat kort voor de kar is, snel boos en geïrriteerd, onredelijk naar andere collega’s. Je hebt hem er wel eens op aangesproken, maar er verandert niets. Het presteren wordt ook steeds minder en je besluit een functioneringstraject in te gaan zitten.
Zomaar twee voorbeelden uit de praktijk waarbij je je soms kan afvragen: wat zit hier nu echt achter. Maar het lukt je niet om de vinger op de zere plek te leggen.
In dit soort gevallen kan het Huis van werkvermogen je wellicht helpen om het juiste gesprek te voeren. Hieronder leg ik kort uit wat het Huis van werkvermogen is.
Wat is werkvermogen?
Werkvermogen is de mate waarin een medewerker zowel lichamelijk als geestelijk in staat is om het huidige werk uit te voeren. Dit wordt bepaald door de balans tussen individuele kenmerken (gezondheid, competenties, waarden en houding) en werkvereisten. Als dit goed op elkaar is afgestemd, is het werkvermogen van de medewerker in orde. Werkvermogen is geen constante, het kan fluctueren door de hele loopbaan als gevolg van allerlei invloeden.
Het Huis van Werkvermogen
De Finse professor Juhani Ilmarinen heeft het werkvermogen en de factoren die van invloed zijn samengevat in het Huis van Werkvermogen. Het dak van het huis staat symbool voor het werkvermogen. Dit dak steunt op vier verdiepingen. Als alles op die verdiepingen in orde is, staat het huis stevig. Maar als er op een of meerdere verdiepingen iets aan de hand is, wankelt het huis of stort het zelfs in. Het werkvermogen is dan niet meer op orde.
De vier verdiepingen van het huis
- De basis van het huis, de onderste verdieping, is de gezondheid van de medewerker. Dit betreft zowel de lichamelijke als psychische gezondheid.
- De eerste verdieping staat symbool voor de competenties van medewerkers. Dit gaat over de juiste mix van kennis en vaardigheden om het werk uit te kunnen voeren.
- De tweede verdieping symboliseert de normen en waarden van de medewerker. Het gaat hier om welke waarden een medewerker drijven en om de band met de organisatie. Kan de medewerker zich vinden in de normen en waarden van het bedrijf? Hoe gemotiveerd is de medewerker?
- Aan deze verdieping is ook een balkon gekoppeld. Dit symboliseert de directe omgeving van de medewerker. Normen en waarden worden namelijk ook beïnvloed door het gezin en de wereld waarin de medewerker leeft buiten het werk. Ook heeft deze buitenwereld soms direct invloed op het werkvermogen, denk b.v. aan mantelzorgtaken of ziekte in het gezin.
- De derde verdieping gaat over de werkomstandigheden, de inhoud van het werk en de werkvereisten, maar ook het leiderschap. Door het huis heen loopt ook een trap die alle verdiepingen aan elkaar verbindt.
Op al deze verdiepingen kan dus – zichtbaar of onzichtbaar – iets aan de hand zijn wat van invloed is op het werkvermogen van je medewerker en wat leidt tot de bovengenoemde situaties.
Ben je benieuwd geworden naar het Huis van werkvermogen en hoe je dit in kunt zetten in je werk om meer grip te krijgen op wat nu vaak ongrijpbare situaties zijn? Ik kom graag bij je langs om hier een workshop over te verzorgen en om je handvatten te geven over hoe je het Huis van werkvermogen kan integreren in je werk als leidinggevende. Overigens kan ik ook een workshop verzorgen voor medewerkers, zodat zij meer zich krijgen op hun eigen werkvermogen en hoe ze dat kunnen beïnvloeden.
Tot snel!
